Misschien heb je wel eens gehoord dat iemand een verdraaide darm had. Klinkt best heftig. En dat is het ook. Een verdraaide darm is niet iets wat je moet negeren of waar je rustig een paar dagen mee rondloopt. Het kan namelijk levensgevaarlijk zijn als je er te laat bij bent. Op deze pagina lees je precies wat een verdraaide darm is, hoe je het herkent, waarom het zo gevaarlijk is én wat je eraan kunt doen. Ook lees je wat je zorgverzekeraar vergoedt als je hiermee naar het ziekenhuis moet.
Wat is een verdraaide darm precies?
Een verdraaide darm, ook wel een ‘volvulus’ genoemd, ontstaat wanneer een deel van de darm zichzelf als het ware oprolt of draait. Dat klinkt misschien vreemd, maar het kan echt gebeuren. Door die draaiing wordt de bloedtoevoer naar dat deel van de darm afgesneden. En dat zorgt niet alleen voor vreselijke pijn, maar kan ook leiden tot afsterving van dat darmdeel. Je snapt dat dit iets is waar je snel bij moet zijn. De dunne darm of de dikke darm kan verdraaid raken, maar het komt het vaakst voor bij de dikke darm. Vooral oudere mensen, mensen met een aangeboren afwijking in de darmen of mensen die eerder een buikoperatie hebben gehad, lopen een groter risico.
Dit zijn de klachten die je kunt ervaren
Het lastige is dat een verdraaide darm in eerste instantie misschien nog op iets onschuldigs lijkt. Buikpijn, wat misselijkheid, een opgeblazen gevoel. Allemaal symptomen die je ook bij bijvoorbeeld verstopping of buikgriep ziet. Maar bij een verdraaide darm worden de klachten snel erger. Denk aan heftige, krampachtige buikpijn die komt en gaat, een opgezette buik, braken, geen ontlasting meer kwijt kunnen of zelfs bloed bij de ontlasting. Het is belangrijk om te luisteren naar je lichaam. Als je voelt dat er iets mis is, dan moet je niet afwachten. Deze aandoening ontwikkelt zich vaak binnen een paar uur. Hoe sneller je hulp inschakelt, hoe groter de kans op volledig herstel zonder blijvende schade.
Hoe gevaarlijk is dit?
Een verdraaide darm kan binnen korte tijd leiden tot ernstige complicaties. Doordat de bloedtoevoer wordt afgesloten, krijgt het aangedane deel van de darm geen zuurstof meer. Dat zorgt voor weefselsterfte, wat op zijn beurt kan leiden tot een darmperforatie, infecties in de buikholte (zoals buikvliesontsteking) en uiteindelijk zelfs een levensbedreigende situatie zoals sepsis. Een verdraaide darm is gevaarlijk. Daarom is het ook zo belangrijk dat je niet zelf gaat dokteren of afwacht. Denk je dat je dit hebt? Ga dan direct naar de huisarts of, als de pijn ineens veel erger wordt, naar de spoedeisende hulp.
Hoe wordt de diagnose gesteld?
Artsen nemen dit soort buikklachten serieus. Bij vermoeden van een verdraaide darm zal er meestal snel beeldvorming gedaan worden. Bijvoorbeeld een röntgenfoto, echo of CT-scan van de buik. Hiermee kunnen ze zien of er sprake is van een draaiing van de darm. Ook wordt er gekeken naar de bloedwaarden om te beoordelen of er al sprake is van een ontsteking of afsterving van weefsel. Het is dus niet iets wat je thuis kunt vaststellen of uitsluiten. Alleen medische professionals kunnen de diagnose verdraaide darm met zekerheid stellen. En daar zijn goede onderzoeken voor nodig.
Hoe kom je van een verdraaide darm af?
De behandeling hangt af van de ernst van de situatie. Soms is het mogelijk om de draaiing met een slangetje via de anus voorzichtig terug te draaien, vooral als het gaat om de dikke darm. Maar in veel gevallen is een operatie nodig om het probleem op te lossen. Daarbij wordt het verdraaide deel van de darm weer op z’n plek gelegd. Als er al schade is ontstaan, kan het zijn dat een deel van de darm moet worden verwijderd.
Na de operatie krijg je vaak een tijdje rust met sondevoeding of een infuus om de darmen te laten herstellen. In sommige gevallen moet je tijdelijk of permanent leven met een stoma, afhankelijk van hoe ernstig de schade is. Gelukkig herstellen de meeste mensen na een verdraaide darm goed! Zeker als ze er op tijd bij zijn.
Wordt een verdraaide darm vergoed door je zorgverzekeraar?
Een verdraaide darm valt onder spoedeisende medische hulp. Dat betekent dat onderzoek, ziekenhuisopname en behandeling altijd vergoed worden vanuit de basisverzekering. Je betaalt wel je eigen risico, maar verder hoef jij je geen zorgen te maken over hoge kosten. Ook de ambulancekosten en nazorg worden in de meeste gevallen vergoed. Heb je aanvullend verzekerd? Dan kan het zijn dat je zelfs nog extra ondersteuning krijgt bij revalidatie of dieetadvies. Stel je zorg niet uit omdat jij je druk maakt over geld. Bij een verdraaide darm telt elke minuut. En je zorgverzekeraar staat in dit soort situaties echt aan jouw kant.
Kan dit ook bij kinderen of baby’s gebeuren?
Een verdraaide darm komt gelukkig niet heel vaak voor bij kinderen, maar áls het gebeurt, is het vaak nog urgenter. Baby’s kunnen bijvoorbeeld een aangeboren afwijking hebben waardoor de darmen makkelijker draaien. Zij krijgen dan plotselinge, heftige buikkrampen en spugen galgroen slijm. Ouders merken vaak dat hun kindje ontroostbaar is of een grauwe kleur krijgt. In zo’n geval moet je direct naar het ziekenhuis! Kinderen met een verdraaide darm moeten vaak binnen een paar uur geopereerd worden.
Denk je aan een verdraaide darm? Wacht niet af
Het lastige aan dit probleem is dat je het niet meteen herkent. Maar je onderbuikgevoel klopt vaak wel. Voel je heftige, stekende buikpijn die niet weggaat, kun je geen ontlasting meer kwijt of begin je over te geven? Dan is het tijd om te handelen. Een verdraaide darm gaat niet vanzelf over. Het wordt alleen maar erger als je niets doet. Twijfel je? Bel de huisarts. En bij plotselinge, ondraaglijke pijn, bel 112 of ga naar de spoedeisende hulp. Een snelle actie kan letterlijk je leven redden.
